Nikon, Patriarch van de Russische Orthodoxe kerk.

In de loop van XVI-XVII eeuw groeide binnen Russische orthodoxe kerk het streven naar een unificatie van de verschillende manieren voor goddienst. Volgens Russische patriarch Nikon moesten alle manieren worden veranderd door de aanneming van de nieuwe christelijke boeken en kerkwetten.

In het jaar 1654 heeft patriarch Nikon, tijdens het Hoge landelijke kerkbijeenkomst, aangekondigd dat alle boeken weer vertaald moeten worden en sommige regels voor kerkelijke liedjes ook moeten worden veranderd.

Tegen deze maatregelen had protopop Awakum opgetreden en alle tegenstanders van patriarch Nikon onder naam "staroobrjadtsy" had hij tot een strijd tegen reformen opgeroepen. Dit conflict wordt ook in de Russische geschiedenis "Raskol" (=splitsing) genoemd.

Hoewel de Russische tsaar Aleksei de nieuwe reformen goedkeurde, probeerde hij ook het kerkelijke conflict tegen Nikon te gebruiken om invloed van de Patriarch te beperken.

Omdat Nikon de Russische Orthodoxe kerk boven tsarenmacht wilde zetten, heeft hij tsaar Aleksei in de onachtzaamheid voor de Russische kerk beschuldigd. Het werd oorzaak van de nieuwe patriarchverkiezingen die in het jaar 1666 plaats vonden en waar Nikon bestraft werd.

Ondanks conflict tussen Russische tsaar en patriarch, werden kerkelijke reformen verder voorgezet en sinds 1667 zijn er ook inquisitie tegen "staroobrjadtsev" begonnen onder gezag van sterke Russische tsarenmacht.